Fiziološka mirkoflora i mikrobiota
Ljudsko telo nije sterilno — na koži, sluzokožama i u crevima žive milijarde mikroorganizama. Ta zajednica se naziva mikrobiota (ranije „fiziološka“ ili „normalna“ mikroflora). U nju spadaju bakterije, gljivice, virusi i drugi mikroorganizmi koji sa čovekom uglavnom žive u ravnoteži i bez izazivanja bolesti. Najviše mikroorganizama nalazi se:
- na koži,
- u usnoj duplji,
- u nosu i ždrelu,
- u crevima,
- u delovima urogenitalnog sistema.
Mikrobiota kože i sluzokoža
Koža je važna zaštitna barijera. Na njoj normalno žive bakterije koje sprečavaju naseljavanje opasnih mikroba i pomažu lokalnom imunitetu.
U usnoj duplji postoji veliki broj različitih mikroorganizama koji učestvuju u održavanju ravnoteže. Kada se ta ravnoteža poremeti, mogu nastati karijes, upala desni i druge bolesti.
U nosu i ždrelu ponekad se nalaze i potencijalno patogene bakterije, kao što su:
- Streptococcus pneumoniae,
- Haemophilus influenzae,
- beta-hemolitički streptokoki.
Vaginalna mikrobiota
Kod žena dominiraju Lactobacillus bakterije. One stvaraju kiselu sredinu koja štiti od prekomernog razmnožavanja drugih mikroorganizama. Gljivica Candida može biti normalan deo vaginalne mikrobiote, ali i uzrok infekcije.
Crevna mikrobiota
Crevna mikrobiota ima ogroman značaj za:
- varenje hrane,
- stvaranje vitamina (npr. vitamin K i neki vitamini B grupe),
- razvoj imuniteta,
- zaštitu od štetnih mikroorganizama.
Mikrobiota je važan „saveznik“ imunskog sistema. Ona pomaže organizmu da prepozna opasne mikroorganizme i sprečava njihovo naseljavanje.
Poremećaj normalne mikrobiote, takozvana disbioza, može biti povezan sa:
- infekcijama,
- bolestima creva,
- alergijama,
- metaboličkim i nekim autoimunim bolestima.
Važno je razlikovati ova dva pojma:
- Kolonizacija znači da mikroorganizam postoji u organizmu, ali ne izaziva bolest niti simptome.
- Infekcija nastaje kada mikroorganizam prodre u tkivo, razmnožava se i izazove oštećenje i zapaljenje.
